Image

پاداش یا اهدا؟ مسئله این است

اگر تا به حال، در یکی از پلتفرم های تامین مالی جمعی، مثل راتا پروژه ای تعریف کرده باشید، با بسته های «پاداش» روبه‎رو شده اید. ما در این یادداشت می‎خواهیم بگوییم که این بسته ها چگونه تعریف می‎شوند و چرا صاحبان کمپین، باید برای تعریف بسته های پاداش ساعت ها فکر کنند.

چرا پروژۀ مبتنی بر پاداش تعریف می‏کنیم؟

پروژه‌هایی که در پلتفرم تامین مالی راتا تعریف می‎شوند، یا مبتنی هستند بر اهدا، یا مبتنی بر پاداش. اگر پروژه‌ای مبتنی بر اهدا باشد، حامیان منابعشان را داوطلبانه در اختیار صاحبان پروژه قرار می‌دهند. یعنی صاحبان پروژه در صورت موفقیت کمپین تامین مالی جمعی‌شان، قرار نیست به حامیانشان پاداشی بدهند.

معمولا پروژه‌هایی که توسط خیریه‌ها تعریف می‎شود و یا آن دسته از پروژه‌هایی که ماهیت انسان‌دوستانه دارند، از نوع اهدا هستند. اما پروژه‌هایی که با رویکرد توسعۀ تکنولوژی، رشد کسب‌وکار و یا ترویج علم و هنر در پلتفرم‌های کراودفاندینگ تعریف می‎شوند، عموما برای حامیانشان پاداش‌هایی در نظر می‌گیرند.

شاید در نگاه اول، صاحبان کمپین بیشتر مایل به تعریف پروژه‌هایی مبتنی بر اهدا باشند. چرا که آن‌ها دیگر متعهد نیستند پس از جمع‌آوری منابع مالی مورد نظرشان، به حامیانشان هدیه‌ای بدهند و بابت آن هزینه کنند. اما صاحبان کمپینی که پیش از این تجربۀ تعریف پروژۀ کراودفاندینگ داشته‌اند، انتخاب دیگری می‎کنند.

پروژه‌های مبتنی بر پاداش، حامیان را بیشتر به همراهی با پروژه ترغیب می‌کند. به ویژه اگر بسته‌های پاداش منفعت اقتصادی آن‌ها را در نظر بگیرد، این همراهی چند برابر خواهد شد. برای مثال اگر شما برای ساخت یک فیلم مستند، از آدم‌ها بخواهید در کمپین کراودفاندینگ مبتنی بر اهدای شما در پلتفرمی مثل راتا شرکت کنند، شاید چهل نفر با آن همراه شوند که عمدتا از اعضای خانواده و دوستان شما هستند. اما کافی است برای همین فیلم مستند، کمپین کراودفاندینگتان مبتنی بر پاداش باشد تا همراهی چند برابر شود. اگر در این کمپین به حامیانتان پاداش‌هایی از جنس بلیط یک سانس فیلم در زمان اکران آن، ثبت لوگوی شرکت‌ها به عنوان حامی مالی در تیتراژ فیلم، ارسال سی‎دی مستند به نشانی‌آن‌ها و ... بدهید ممکن است تا چند صدنفر نیز همراهتان شوند و از طرفی مبلغ جمع شده، چند برابر حالت اهدای آن باشد.

در این مرحله می‌تواند حتی برای حامیانتان تخفیف‎هایی نیز در نظر بگیرید. بسته‌های پاداش را ارزان‌تر از قیمتی که آن‎ها باید پس از تولید محصول در بازار تهیه کنند، تعریف کنید. طبیعتا نباید اندازۀ تخفیف به نوعی باشد که شما متضرر شوید. برای مثال اگر قیمت تمام شدۀ محصول برای شما سی هزار تومان است و قیمتی که در بازار عرضه می‎شود پنجاه هزار تومان، شما می‎توانید در کمپین کراودفاندینگ محصولتان را با قیمت چهل هزار تومان پیش‎فروش کنید.

 

چگونه بستۀ پاداش تعیین کنید؟

در پروژه‌های کراودفاندینگ اولین حامیان شما، بدون شک اطرافیانتان هستند. اما اگر کمپین شما نکات اساسی ساخت کمپین تامین مالی جمعی را رعایت کرده باشد، بدون شک آدم‌های غریبه‌تر نیز به صف حامیان شما می‌پیوندند.

در پروژه‌های پاداش محور معمولا صاحبان کمپین، کالایشان را پیش‌فروش می‌کنند. گاهی نیز ممکن است ما به ازای همراهی حامیانشان، پاداش‌های دیگری برای آنان در نظر بگیرند. «تعریف بسته‌های پاداش» در پروژه‌های پاداش محور به همین خاطر اهمیت بسزایی دارد و می‌تواند باعث به نتیجه رسیدن این کمپین و یا شکست آن باشد.

اولین و شاید مهمترین نکته در تعریف بسته‌های پاداش این است که به وضعیت اقتصادی حامیان احتمالی‌تان توجه کنید. اگر اطرافیان شما دانشجویان هستند و افرادی که تازه وارد محیط کسب و کار شده‎اند، باید برای آن‎ها بسته‌های پاداش کوچک‌تری در نظر گرفت و اگر اطرافیانتان کارمندان عالی‎رتبه و مدیران دولتی هستند، باید بسته‎های پاداش بزرگتری تعریف کرد. در حالت اول می‌تواند اولین بستۀ پاداش شما، چند هزار تومان باشد و آخرین بستۀتان، چند میلیون تومان. اولین حامیان شما بسته‎های چند هزار تومانی را خریداری می‌کنند و در ادامه ممکن است لایۀ دوم حامیان شما از وضعیت اقتصادی بهتری برخوردار باشند و بخواهند یکی از بسته‌های چند میلیون تومانی را انتخاب کنند. در حالت دوم که اطرافیانتان همه از مدیران و کارمندان ارشد هستند، می‌توانید کف بسته‌هایتان را چند صدهزارتومان در نظر بگیرید و سقف آن را چند ده میلیون تومان!

برای مثال در کمپین تامین مالی جمعی انتشار شمارۀ یک مجلۀ حوالی، یکی از بسته‌های پاداش، پیش‌خرید یک جلد مجله به ازای پرداخت قیمت پشت جلد مجله بود و یکی دیگر از بسته‌های پاداش «ثبت لوگوی شرکت، به عنوان حامی مالی مجله در پشت جلد» به ازای پرداخت دو میلیون تومان. اکثر حامیان این کمپین، از دانشجویان و افراد زیر سی سال بودند و چند نفری هم از کارمندان عالی‎رتبه و صاحبان کسب ‏وکار.

نکتۀ دوم دربارۀ تعریف بسته‌‎های پاداش، به حداقل رساندن هزینه‌های بسته‌بندی و ارسال است. شما باید تلاش کنید تا جای ممکن هزینه‎هایتان را کاهش دهید تا از سرمایۀ جمع‎آوری شده بتوانید برای توسعۀ کسب‌وکارتان استفاده کنید. برای مثال گردانندگان مجلۀ حوالی در کمپین کراودفاندینگ شمارۀ اول خود در یکی از بسته‌های پاداششان ارسال دستۀ گل به همراه مجله را تعریف کرده بودند. با موفقیت این کمپین مشخص شد یکی از خریداران این بسته ساکن شهر دیگری است و ارسال گُل به همراه مجله از طریق پست، تقریبا غیرممکن است. آن‌ها به همین خاطر در تعریف بسته‌های پاداش کمپین تامین مالی جمعی شمارۀ دوم مجله، دیگر دسته گُل قرار ندادند و برای آن‌هایی که حمایت چند صدهزار تومانی کرده بودند، محصولات دیگری ضمیمۀ شمارۀ دوم مجله شد.

 

حامیان همواره در اولویت هستند

دست آخر این که، همواره حامیانتان را در اولویت قرار دهید. آن‌هایی که حاضرند پیش از تولید محصول به شما اعتماد کرده و محصولتان را پیش‌خرید کنند، دلشان می‌خواهد زودتر از همه محصولشان را تحویل بگیرند. حامیان شما پس از دریافت کالایی که پیش‎خرید کرده‎اند، می‌توانند مروجان خوبی نیز برای محصولتان باشند. آن‌ها بین دوستان و آشنایانشان کالای شما را تبلیغ می‎کنند و در شبکه‌های اجتماعی از دیگران دعوت می‎کنند، از خریداران محصول شما باشند. به همین خاطر در روزهای اول تولید کالا، حتی پیش از این که محصولتان به شکل گسترده‌ در بازار توزیع شود، بهتر است به دست حامیانتان برسد. حامیانی که در قالب بسته‌های پاداش در کمپین کراودفاندینگ شما، محصولتان را پیش‌خرید کرده‎اند.